Η ΕΚΤ το κλειδί για την επίλυση της κρίσης

Μπορεί η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να λύσει την κρίση στην ευρωζώνη από μόνη της; Η απάντηση είναι σαφώς όχι όμως χωρίς την παρέμβαση της ΕΚΤ, η κρίση δε θα ξεπεραστεί. Ποιοι θα έπρεπε να είναι οι στόχοι μιας τέτοιας παρέμβασης; Και πώς θα πρέπει να δρομολογηθεί;

Το πρώτο και πιο σημαντικό είναι να απαλλαγούμε από το κλίμα που επικρατεί στις αγορές ότι η ευρωζώνη οδηγείται στη διάλυση. Ότι αποφασίσει το διοικητικό συμβούλιο της ΕΚΤ στις 6 Σεπτεμβρίου, πρέπει να είναι αρκετά σημαντικό ώστε να σωπάσει τις φωνές που διαμηνύουν ότι η Ισπανία ή η Ιταλία θα αποχωρήσουν από την ευρωζώνη. Μια ελληνική αποπομπή θα είναι διαφορετική. Αυτό το πρόγραμμα δεν αφορά την Ελλάδα.
Δεύτερον, η παρέμβαση της ΕΚΤ θα πρέπει να αποτελεί μέρος μιας συνολικής στρατηγικής ανάλυσης. Ο Mario Draghi σωστά δήλωσε ότι η παρέμβαση της ΕΚΤ θα πρέπει να εξαρτάται από την υποβολή επίσημης αίτησης για στήριξη. Αλλά τότε δυσκολεύουν τα πράγματα. Πώς θα  προσαρμόσει ο πρόεδρος της ΕΚΤ το πρόγραμμά του, αν μια χώρα δεν πληροί τα κριτήρια; Και ποιος αποφασίζει;
Τρίτον, ο Mario Draghi έχει να αντιμετωπίσει το ζήτημα της υπαγωγής των επενδυτών. Εάν οι συμμετοχές της ΕΚΤ θεωρούνται ανώτερες από εκείνες των άλλων επενδυτών, μπορεί ποτέ ξανά να μην επενδύσουν αυτοί οι ιδιώτες επενδυτές στις χώρες αυτές.
Ο Ευρωπαϊκός Μηχανισμός Σταθερότητας δεν μπορεί να αποζημιώσει την ΕΚΤ για τυχόν απώλειες. Είναι πιθανό ότι οι νομικοί περιορισμοί της ΕΚΤ θα αντισταθμίσουν εν τέλει την αξιοπιστία μιας άτυπης αντίστοιχης δέσμευσης. Υπάρχει νόμος κατά της νομισματικής χρηματοδότησης του δημόσιου χρέους. Δεν υπάρχει, ωστόσο, κανένας νόμος ενάντια στο ψέμα.
Από τους περιορισμούς, ο πρώτος είναι πολιτικός. Αν πιεστούν οι καταστάσεις πάρα πολύ, μπορεί να αντικαταστήσουμε μια νότιοευρωπαϊκή κρίσης χρέους με μια βόρειοευρωπαϊκή πολιτική κρίση. Το γερμανικό κατεστήμενο είναι ήδη στα όρια του.  Ο δεύτερος περιορισμός είναι νομικός. Μια νομική διαμάχη, ειδικά στη Γερμανία, θα μπορούσε να θέσει σε κίνδυνο την αξιοπιστία της όλης επιχείρησης. Άλλο είναι η Bundesbank να διαφωνεί με την πολιτική της ΕΚΤ και εντελώς διαφορετικό να δηλώνει δημοσίως ότι ο κ. Draghi παραβιάζει το νόμο.
Την περασμένη Κυριακή,ο Jens Weidmann, ο πρόεδρος της Bundesbank, εξέδωσε αυστηρή προειδοποίηση για την αντίθεση του σε μεγάλης κλίμακας αγορές ομολόγων. Είπε ότι η κίνηση θυμίζει έντονα ολοκληρωτική χρηματοδότηση του χρέους.
Με αυτούς τους στόχους και τους περιορισμούς, τι μπορεί και τι δεν μπορεί να γίνει; Δεν περιμένει κανείς σαφείς στόχους για τα επιτόκια, ή για τα spreads, όπως έχουν υπονοήσει κάποιες αναφορές των μέσων ενημέρωσης. Οι αγορές θα θέσουν υπό δοκιμασία οποιοδήποτε στόχο έτσι και αλλιώς.
Επίσης, τι θα γίνει αν αυξηθούν τα γερμανικά επιτόκια; Τι θα συμβεί αν το εγγυημένο επιτόκιο για μια χώρα του προγράμματος καταλήξει να είναι χαμηλότερο από τα επιτόκια της αγοράς μιας χώρας που δεν είναι σε πρόγραμμα εξυγίανσης;
Οι εγγυήσεις μπορεί επίσης να είναι πολύ χοντροκομμένο εργαλείο για τη διαχείριση ενός προγράμματος υπό όρους. Αν μια χώρα δεν συμμορφώνεται, η μόνη πραγματική κύρωση θα είναι να τεθεί σε εφαρμογή ο εγγυητικός όρος και να προκληθεί μια τεράστια οικονομική και πολιτική κρίση. Ένα απλό πρόγραμμα αγοράς ομολόγων μπορεί να είναι ευκολότερο να εφαρμοστεί.
Δεν θα υπάρξει ρητός ή σιωπηρός στόχος των επιτοκίων, αλλά η υπόσχεση για απεριόριστη παρέμβασης Θα υπάρξει μια αντίστοιχη δέσμευση για αβέβαιη αξιοπιστία. Εκτός και εάν έχουν υποτιμηθεί οι ελιγμοί της ΕΚΤ, το πρόγραμμα θα είναι πιο μετριοπαθές από ό, τι ήλπιζαν οι αγορές.
Δεδομένου ότι η ΕΚΤ δικαίως ανησυχεί για τους υπό κατάρρευση μηχανισμούς νομισματικών μεταφορών της ευρωζώνης, θα μπορούσε να εξετάσει επίσης την αγορά άλλων χρεογράφων, συμπεριλαμβανομένων των εταιρικών ομολόγων. Η διεύρυνση του προγράμματος θα έχει δύο πλεονεκτήματα: θα βοηθήσει κομμάτια του ιδιωτικού τομέα άμεσα και θα είναι λιγότερο προβληματικό νομικά. Ένα ευρύ πρόγραμμα ποσοτικής χαλάρωσης θα μπορούσε επίσης να δικαιολογηθεί, διότι η οικονομία έχει πέσει σε ύφεση.
Η Angela Merkel, η Γερμανίδα καγκελάριος, είναι στο πλευρό του κ. Draghi σε αυτή τη συζήτηση. Όμως, αν η γερμανική κοινή γνώμη είναι αρνητική στις αγορές ομολόγων της ΕΚΤ το θετικό πολιτικό κλίμα μπορεί να αντιστραφεί.
Το πρόγραμμα αγοράς ομολόγων της ΕΚΤ θα αποτελέσει σημαντικό σταθμό για την επίλυση αυτής της κρίσης, αλλά θα ήταν λάθος να το θεωρούμε ως τη μαγική λύση.
Η κρίση της ευρωζώνης μπορεί να φανεί λιγότερο έντονη όταν οι αγορές ομολόγων ξεκινήσουν, αλλά έχουμε περάσει φάσεις στο παρελθόν, όπου η κρίση φαίνεται να υποχωρεί, και να επανέρχεται λίγες εβδομάδες αργότερα. Αν το πρόγραμμα δεν συνοδεύεται από μια κατεύθυνση προς την τραπεζική και τη δημοσιονομική ένωση, δεν θα επιφέρει τα αναμενόμενα αποτελέσματα.
Και αυτό σημαίνει ότι μάλλον θα αποτύχει.
Πηγή: banknews.gr