Μίνι-fast track για τη μεταποίηση και τα τεχνικά επαγγέλματα με το νομοσχέδιο του υπουργείου Ανάπτυξης

Ως ένα μίνι-fast track για τη μεταποίηση και τα τεχνικά επαγγέλματα, που αποτελεί πάγιο αίτημα της επιχειρηματικής κοινότητας και αναγκαίο μέτρο για την ελάφρυνση της γραφειοκρατίας, χαρακτηρίζει το υπουργείο Περιφερειακής Ανάπτυξης το νομοσχέδιο… για την «Απλοποίηση της αδειοδότησης τεχνικών επαγγελματικών και μεταποιητικών δραστηριοτήτων και επιχειρηματικών πάρκων», η συζήτηση του οποίου ξεκίνησε την Τρίτη στη Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής.

Το υπουργείο φιλοδοξεί να αντιμετωπίσει τα προβλήματα των αδειοδοτήσεων επαγγελματικών και μεταποιητικών δραστηριοτήτων, καθώς, όπως υποστηρίζει, μειώνεται δραστικά η γραφειοκρατία, αυξάνεται ο ουσιαστικός έλεγχος και εξασφαλίζεται η διαφάνεια σε όλη τη διαδικασία. Παράλληλα, εισάγεται ένα σύγχρονο μοντέλο για την αδειοδότηση, διοίκηση και λειτουργία των επιχειρηματικών πάρκων.

Επισημαίνεται ότι με την εφαρμογή των νέων ρυθμίσεων και με δεδομένη τη λειτουργία της Υπηρεσίας Μιας Στάσης και του Γενικού Εμπορικού Μητρώου (Γ.Ε.ΜΗ.), η Ελλάδα αναμένεται να αναβαθμίσει τη διεθνή ανταγωνιστικότητά της.

Η βελτίωση των συνθηκών επιχειρηματικότητας αποτελεί προϋπόθεση, ώστε η χώρα μας να προσελκύσει εγχώριους και ξένους επενδυτές.

Α) Αδειοδότηση των τεχνικών επαγγελματικών δραστηριοτήτων

Αναμορφώνεται, εξαπλουστεύεται και εκσυγχρονίζεται πλήρως ένα απαρχαιωμένο θεσμικό πλαίσιο, το οποίο βασίζεται σε νόμο του 1934 και σε πλήθος (πάνω από 100) Διαταγμάτων. Συγκεκριμένα, αλλάζει το καθεστώς αδειοδότησης για 16 τεχνικά επαγγέλματα, αρμοδιότητας της Γενικής Γραμματείας Βιομηχανίας, για τα οποία χορηγούνται σήμερα συνολικά 214 άδειες.

Συγκεκριμένα, με τις νέες ρυθμίσεις του σχεδίου νόμου επιδιώκεται:

1) Ένα σύγχρονο θεσμικό πλαίσιο με συγκεκριμένες διαδικασίες αδειοδότησης για κάθε επάγγελμα.
2) Ο περιορισμός του αριθμού των αδειών που χορηγούνται για την άσκηση επαγγέλματος, ώστε να ανταποκρίνονται σε πραγματικές ανάγκες της οικονομίας. Έτσι, οι νέες άδειες που θα χορηγούνται πλέον υπολογίζονται σε 48 συνολικά, ενώ με τον ισχύοντα νόμο είναι 214.
3) Η καθιέρωση σύγχρονων προϋποθέσεων, όσον αφορά τα απαιτούμενα επαγγελματικά προσόντα και τον τρόπο πιστοποίησής τους.
4) Η δυνατότητα δημιουργίας εξειδικευμένων φορέων επαγγελματικής κατάρτισης, η οποία σήμερα δεν υπάρχει.
5) Η απλοποίηση και διαφάνεια των διαδικασιών αδειοδότησης, με:
α) καθιέρωση χρονικών προσδιορισμών για την έκδοση των αδειών από 1 έως 2 μήνες, ανάλογα με την ανάγκη ή μη υποβολής του ενδιαφερόμενου σε εξετάσεις,
β) δυνατότητα διενέργειας των εξετάσεων είτε από τις αρμόδιες αρχές της έδρας της Περιφέρειας, είτε από φορείς του Ιδιωτικού ή Δημοσίου Τομέα,
γ) καθορισμό συγκεκριμένης εξεταστέας ύλης και πρακτικής εξέτασης από αντιπροσωπευτικές εξεταστικές επιτροπές.
6) Καθιέρωση ρυθμίσεων για την προστασία του καταναλωτή με ελέγχους ποιότητας των υπηρεσιών που προσφέρουν οι επαγγελματίες, και η επιβολή ανάλογων κυρώσεων.

Σημειώνεται ότι το νομοσχέδιο παρέχει ένα πλαίσιο αρχών, με βάση τις οποίες θα ρυθμιστούν, με την έκδοση ενός Προεδρικού Διατάγματος για κάθε επάγγελμα, τα θέματα της αδειοδότησης του καθενός από αυτά.

Β) Αδειοδότηση των μεταποιητικών δραστηριοτήτων

Με το νέο σχέδιο νόμου, επιταχύνεται η αδειοδοτική διαδικασία των μεταποιητικών επιχειρήσεων, μειώνεται το κόστος για την έκδοση της άδειας και αποσαφηνίζονται οι προβλεπόμενες διαδικασίες. Στόχος είναι η εξασφάλιση της διαφάνειας, η ενίσχυση της ηλεκτρονικής διακυβέρνησης αλλά και η δημιουργία ελεγκτικού μηχανισμού κατά τη λειτουργία της επιχείρησης ώστε να διασφαλίζεται η συνεχής τήρηση των κανόνων.

Ειδικότερα:

1) Η φιλοσοφία της διαδικασίας αδειοδότησης γίνεται πιο φιλική προς τον επαγγελματία. Η λογική του «πρώτα ελέγχω» και «μετά αδειοδοτώ» μετατρέπεται σε «πρώτα αδειοδοτώ» (αφού έχω θέσει τις απαιτήσεις μου) και «μετά ελέγχω», για τις δραστηριότητες χαμηλής όχλησης, οι οποίες αποτελούν και το 75 – 80% περίπου των αδειοδοτήσεων στη χώρα.

Μείωση του συνολικού χρόνου αδειοδοτησης μέσω της αντικατάστασης της έκδοσης άδειας από τη κατάθεση υπεύθυνης δήλωσης του ενδιαφερόμενου για τις δραστηριότητες χαμηλής όχλησης. Για τις δραστηριότητες μέσης όχλησης προβλέπεται επιπλέον η κατάθεση σχετικής εγγυητικής επιστολής. Η Υπεύθυνη Δήλωση θα είναι τυποποιημένη και από αυτή θα προκύπτει η δέσμευση του ενδιαφερόμενου για τη τήρηση των όρων και των δικαιολογητικών που έχει προκαθορίσει η Διοίκηση.

Για τις δραστηριότητες μέσης όχλησης είναι δυνατή η εφαρμογή του μοντέλου αυτού με αυξημένη, ωστόσο, ευθύνη του αδειοδοτούμενου (μέσω υποβολής εγγυητικών επιστολών), ενώ για τις δραστηριότητες υψηλής όχλησης παραμένει η υφιστάμενη διαδικασία λόγω του μεγέθους του κινδύνου που ενέχουν.

Ακόμη, μειώνονται δραστικά και προσδιορίζονται συγκεκριμένες χρονικές προθεσμίες εντός των οποίων η διοίκηση θα οφείλει να απαντήσει προς τους επιχειρηματίες που κάνουν αίτηση για να τους χορηγηθεί άδεια. Προβλέπονται αυστηρές συνέπειες σε περίπτωση μη τήρησης των προθεσμιών.

2) Διευρύνονται οι δομές αδειοδότησης, τόσο για λόγους επιτάχυνσης των διαδικασιών όσο και για τον καλύτερο έλεγχο της λειτουργίας των επιχειρήσεων. Δίνεται η δυνατότητα στα Επιμελητήρια και στο Τεχνικό Επιμελητήριο της Ελλάδος, να λειτουργήσουν ως αρχές αδειοδότησης και προβλέπεται η σύσταση Μητρώου Πιστοποιημένων Επιθεωρητών για την διενέργεια περιοδικών επιθεωρήσεων, για λογαριασμό της Διοίκησης, αλλά και επιθεωρήσεων κατόπιν καταγγελιών, καθ’ όλη τη διάρκεια ζωής της επιχείρησης.

Με τον τρόπο αυτό, υπάρχει συνεχής έλεγχος της τήρησης των προδιαγραφών λειτουργίας των επιχειρήσεων από πιστοποιημένους φορείς.

3) Απλοποιείται και επιταχύνεται η διαδικασία περιβαλλοντικών εγκρίσεων. Μέχρι σήμερα, ο συνολικός μέσος χρόνος που απαιτείται από την υποβολή του φακέλου μέχρι και την έγκριση περιβαλλοντικών όρων μπορεί να φτάσει από τους 8 μήνες μέχρι και τους 36 μήνες, δηλαδή 3 ολόκληρα χρόνια, ειδικότερα για τις μεγάλες και σημαντικές για τη χώρα μας επενδύσεις.

Για το λόγο αυτό προωθείται η τυποποίηση των περιβαλλοντικών όρων και η ενσωμάτωση τους στην Άδεια Εγκατάστασης.

Επιπρόσθετα, προβλέπεται στο νόμο ρητά ότι εφόσον παρέλθει άπρακτη η προθεσμία των 60 ημερών εντός των οποίων οφείλει η Διοίκηση να αποφανθεί επί της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων, τεκμαίρεται ως εκδοθείσα η Απόφαση Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων σύμφωνα με τη σχετική αίτηση. Αντίστοιχη πρόβλεψη υπάρχει στο Fast Track.

4) Εξασφαλίζεται η διαφάνεια, με τη δημοσιοποίηση στο διαδίκτυο όλων των πράξεων που αφορούν κάθε αδειοδότηση («Διαύγεια»).

5) Ενισχύεται η ηλεκτρονική διακυβέρνηση, με την ηλεκτρονική υποβολή και επεξεργασία κάθε φακέλου, καθώς και την πρόβλεψη δημιουργίας διαδικτυακού τόπου από τους επιχειρηματίες.

Γ) Ανάπτυξη Επιχειρηματικών Πάρκων

Η εξέλιξη της ελληνικής οικονομίας, η περιβαλλοντική και χωροταξική νομοθεσία και η ανάγκη για υποστήριξη και της λειτουργίας του επιχειρηματικού πάρκου, οδηγεί στην ανάγκη για πλήρη αναθεώρηση του υφιστάμενου νομικού καθεστώτος.

Το προτεινόμενο σχέδιο νόμου στοχεύει στη διευκόλυνση της επιχειρηματικής δράσης στο πλαίσιο εφαρμογής του εθνικού χωροταξικού σχεδιασμού, λαμβάνοντας υπόψη την προστασία του περιβάλλοντος και τη βελτίωση της ποιότητας της ζωής των πολιτών, την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας και της ανταγωνιστικότητας, τη ρύθμιση της άναρχης χωροθέτησης των επιχειρήσεων, τη διευκόλυνση της ανάπτυξής τους και την επίτευξη οικονομιών κλίμακας για τις επιχειρήσεις από τη χρήση κοινών υποδομών.

Πλέον, τίθεται ως βασική προτεραιότητα η ανάπτυξη νέων οργανωμένων επιχειρηματικών περιοχών και η διατήρηση των βιώσιμων επιχειρήσεων, μέσω της οργάνωσής τους σε Επιχειρηματικά Πάρκα, ενώ για πρώτη φορά αντιμετωπίζονται με ουσιαστικό τρόπο τα προβλήματα που έχουν δημιουργηθεί εξαιτίας των άτυπων συγκεντρώσεων βιομηχανιών στο περιβάλλον και στις τοπικές κοινωνίες.

Ακόμη, δίνεται έμφαση -εκτός της ανάπτυξης των επιχειρηματικών πάρκων- και στη λειτουργία τους, εξασφαλίζοντας το διοικητικό σχήμα που θα είναι υπεύθυνο για την ομαλή λειτουργία τους.

Μεταξύ άλλων, καθιερώνεται ξεκάθαρη ορολογία που απηχεί τις σύγχρονες τάσεις και ταιριάζει στις σημερινές ανάγκες.

Καθιερώνεται σαν έννοια το Επιχειρηματικό Πάρκο αντί της Βιομηχανικής Περιοχής ή του Βιομηχανικού – Βιοτεχνικού Πάρκου, αντανακλώντας τη μετακίνηση της ελληνικής οικονομίας από τα στενότερα όρια της μεταποίησης σε ευρύτερες επιχειρηματικές δομές.

Επίσης, καθορίζονται όλες οι δυνατές μορφές των Επιχειρηματικών Πάρκων με βάση το είδος των δραστηριοτήτων που μπορούν να εγκατασταθούν σε αυτά.